Розалинд Френклин: Жената која ја откри тајната на животот
Во светот на науката, постојат имиња што се запишани со големи букви, но понекогаш и најзначајните придонеси остануваат незабележани или заборавени. Таков пример е Розалинд Френклин, научничката која ја фотографираше структурата на ДНК и на тој начин го промени светот — но кога беше доделена Нобеловата награда за нејзините колеги, нејзиното име речиси никогаш не беше споменато.
Розалинд никогаш не сакаше слава. Таа беше посветена на науката, вистината и точноста. „Науката и секојдневниот живот не треба да се одделуваат“, рече еднаш таа. И живееше според овие зборови.
Родена во Лондон во 1920 година, од мали нозе ја манифестираше својата љубов кон броевите и експериментите. Додека другите деца играа, таа ги расклопуваше играчките за да разбере како функционираат. Имајќи систематичен и смирен и дух, таа од рана возраст покажа решителност да се посвети на науката, иако нејзиниот татко ја советуваше дека науката „не е за жени“. Со поддршка од мајката и тетката, таа упорно продолжи кон образованието во Кембриџ, каде што нејзиниот талент почна да блеска.
За време на Втората светска војна, таа работеше на истражување на јаглен, возејќи велосипед низ воздушни напади за да стигне до лабораторијата. До своите 20 години, го доби својот докторат и стана позната како брилијантна и решителна научничка.
Подоцна, во Париз, таа ја совлада техниката на рендгенска кристалографија — метод што ѝ овозможи да фотографира молекулите и да ги проучува нивните структури. Оваа вештина ја врати во Лондон, на Колеџот Кингс, каде што почна да ја истражува ДНК — најмистериозната молекула од сите.
На 25-годишна возраст, во 1952 година, Розалинд ја направи фотографијата позната како „Фотографија 51“, кристално јасен снимак што ја покажува структурата на ДНК како двојна спирала. Оваа фотографија беше клучна за разоткривање на структурата на ДНК. Но, тука се јавува една тајна: нејзиниот колега Морис Вилкинс ѝ ја покажал тајно на Џејмс Вотсон и Франсис Крик, кои ја користеле за да ја изградат нивната теорија за двојната спирала.
Кога нивниот труд бил објавен, придонесот на Розалинд речиси целосно бил запоставен. Таа останала посветена на својата работа со грациозност и достоинство, и продолжила со истражувања за вирусите, што подоцна ќе им помогне на идните научници.
За жал, во 1956 година, Розалинд ѝ била дијагностицирана рак на јајниците, веројатно предизвикан од долгорочната изложеност на зрачење. Таа продолжила со работата и за време на третманот, сè додека болеста не ја ослабела премногу.
Розалинд Френклин почина на 37-годишна возраст, во 1958 година. Само четири години подоцна, Вотсон, Крик и Вилкинс ја добија Нобеловата награда за откривањето на структурата на ДНК — награда што таа не ја доби.
Но, со текот на времето, вистината за нејзиниот огромен придонес се врати во светлото на јавноста. Денес, нејзиното име гордо стои покрај другите големи научници. Училиштата, лабораториите и истражувачките центри ја почитуваат како жена која помогна да се открие структурата на самскиот живот — ДНК. Нејзината фотографија се појавува во училниците ширум светот, инспирирајќи нови генерации на научници.
Розалинд Френклин, жена која никогаш не застана на Нобеловата сцена, направи нешто поголемо — ја откри скриената убавина на животот. Нејзината работа продолжува да инспирира и да ја менува нашата разбирање за светот.
фб НАША ТВ
